Tường Thuật Đại Hội Hành Hương Đức Mẹ La Vang Năm 1923 và Làm Phép Đền Thánh La Vang Năm 1928

Trong tâm tình hướng về Đại hội Hành hương Đức Mẹ La Vang lần thứ 32, chúng tôi chuyển ngữ bài tường thuật cuộc hành hương La Vang vào ba ngày 20, 21, 22 tháng Tám (được cho là Đại hội Hành hương Đức Mẹ La Vang lần 8), được ghi lại trong bản báo cáo mục vụ năm 1923 của Đức cha Eugène Marie Joseph Allys (Lý), vị Giám mục thứ 5 của Tổng Giáo phận Huế, gởi cho Tổng trưởng Thánh bộ Truyền bá Đức tin thời bấy giờ là Đức Hồng y Willem Marinus van Rossum (Tổng trưởng Thánh bộ Truyền bá Đức tin từ 12/3/1918 đến 30/8/1932).

Trong báo cáo mục vụ này, Đức cha Allys thông tin về việc sẽ làm phép Đền Thánh La Vang mới trong dịp Đại hội Hành hương Đức Mẹ La Vang tới, tức là Đại hội Hành hương Đức Mẹ La Vang lần thứ 9 vào năm 1928 (sau hai lần bị trì hoãn). Cũng trong báo cáo mục vụ năm 1923 này, Đức cha Allys đã xác tín rằng « Đức Trinh Nữ, cảm động trước lòng tín thác hiếu thảo và đức tin nhiệt thành của con cái An Nam của Mẹ, đang che chở các Miền Truyền giáo thân yêu của chúng con tại Đông Dương thuộc Pháp, một cách hoàn toàn đặc biệt ».

Chúng tôi cũng ghi lại đây lời kể của Đức cha Allys về việc làm phép nhà thờ La Vang vào năm 1928, cũng như ghi nhận của Đức cha Lécroart, Kinh lý Đông Dương, về việc hành hương Đức Mẹ La Vang, trong báo cáo của ngài.

Các bản báo cáo mục vụ khá dài, ở đây chúng tôi chỉ trích dẫn đoạn nói về Hành hương La Vang (nguồn: văn khố Hội Thừa Sai Hải Ngoại Paris, do Hội dòng Con Đức Mẹ Vô Nhiễm cung cấp).

Tý Linh

------------------------------------------------------------------

1. Báo cáo thường niên của các Giám mục

Năm: 1923

Quốc gia: Việt Nam

Miền Truyền giáo: Bắc Đàng Trong

Người biên soạn: Đức cha Allys

Bắc Đàng Trong

Số giáo dân Công giáo: 67.850

Số người lớn được rửa tội: 1.307

Số trẻ em lương dân được rửa tội: 1.781

[…]

Cũng như tất cả các Giám mục tại Đông Dương, Đức cha Allys coi chuyến kinh lý tông tòa của Đức cha Lécroart là một trong những sự kiện quan trọng và đầy hứa hẹn nhất. Đức cha hiệu tòa Phacuse (1) kết luận rằng, tất cả chúng con đều hy vọng Hội Thừa sai sẽ gặt hái được từ chuyến kinh lý này những lợi ích mà Hội hằng tha thiết mong đợi và rất cần thiết cho mình.

Vị Đại diện Tông tòa đáng kính cho biết thêm rằng, năm nay đại hội hành hương La Vang đã diễn ra. Các nghi thức hành hương kéo dài trong ba ngày: 20, 21 và 22 tháng Tám. Các thánh lễ, bài giảng, giờ cầu nguyện chung, thánh ca và nghi thức Chầu Thánh Thể trọng thể được cử hành nối tiếp nhau, trong khi nhiều linh mục cũng dành thời gian giải tội cho các khách hành hương. Đã có khoảng 3.000 lượt xưng tội; con số này chắc chắn sẽ còn cao hơn nếu có thêm linh mục giải tội. Tổng cộng có 3.600 lượt rước lễ. Về số lượng khách hành hương, thật khó để xác định chính xác: chỉ riêng vé tàu hỏa đã có hơn 4.000 vé được phát hành; nếu ước tính số người đến La Vang bằng cách đi bộ, đi thuyền, xe đạp hoặc thậm chí ô tô nhiều gấp ba hoặc bốn lần con số đó, thì có thể nói rằng đã có từ 12.000 đến 13.000 khách hành hương quỳ gối dưới chân Đức Mẹ La Vang trong khoảng thời gian từ ngày 20 đến 22 tháng Tám. Chắc chắn rằng Đức Trinh Nữ, cảm động trước lòng tín thác hiếu thảo và đức tin nhiệt thành của con cái An Nam của Mẹ, đang che chở các Miền Truyền giáo (2) thân yêu của chúng con tại Đông Dương thuộc Pháp, một cách hoàn toàn đặc biệt.

Trong ba năm tới, nhân dịp cuộc hành hương kế tiếp, mà chúng con tha thiết mong ước sẽ là lúc ngôi đền thánh mới tại La Vang được làm phép, chúng con dự định sẽ kết hợp việc thờ phượng Chúa Con với lòng sùng kính Đức Mẹ qua một nghi thức trọng thể. Chúng con hy vọng sẽ có thể tổ chức một Đại hội Thánh Thể nhằm vun đắp sự hiểu biết và lòng yêu mến ngày càng sâu xa hơn đối với Chúa Giêsu Kitô trong Bí tích Tình Yêu của Người. Đại hội này cũng sẽ là một hành động tạ ơn công khai và trọng thể vì những ân huệ lớn lao đã được tuôn đổ dồi dào xuống các Miền Truyền giáo tại Đông Dương, những ân huệ mà, bất chấp bao trở ngại liên tục tái diễn, đã làm cho Nước Thiên Chúa được lan tỏa rộng khắp nơi đây và trổ sinh hoa trái cứu độ dồi dào.

Trong số những hoa trái cứu độ tại Bắc Đàng Trong (3), chúng con muốn nhấn mạnh việc thường xuyên lãnh nhận các bí tích Hòa giải và Thánh Thể, cũng như các cuộc rửa tội mà chúng con hân hạnh được cử hành. Trong năm mục vụ này, số lượt xưng tội đã vượt con số của năm trước 13.571 lượt, số lượt rước lễ tăng 19.868 lượt, và số người trưởng thành lãnh nhận bí tích Rửa tội cũng tăng thêm 151 người.

Nếu công cuộc hoán cải lương dân chưa đạt được những bước tiến đáng kể, thì nguyên nhân phần lớn là do thiếu hụt đội ngũ giáo viên. Để khắc phục tình trạng này, chúng con đang nỗ lực thành lập một hội tu sĩ gồm các Giáo Giảng viên (4) đạo đức và có học vấn. Họ sẽ là những người có đủ chứng chỉ chuyên môn để điều hành các trường học của giáo xứ dưới sự giám sát và chỉ đạo của hàng giáo sĩ. Chúng con hy vọng rằng Chúa Quan Phòng sẽ phù trợ chúng con trong công việc này, cũng như Ngài đã từng giúp đỡ để việc thành lập Hội Dòng Con Đức Bà Chẳng Hề Mắc Tội Tổ Tông (5) được vững vàng như hiện nay.

Một khi đã có chứng chỉ chuyên môn, các nữ tu này cũng sẽ đến các giáo xứ để hướng dẫn và đào tạo các thiếu nữ của chúng con về đời sống Kitô giáo. Do thiếu vắng các trường Công giáo, ít nhất là tại một số trung tâm, chúng con hiện đang để mất những người trẻ này vào tay các trường công lập, nơi mà ngay cả việc tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc trung lập cũng không thể bảo vệ được đức tin của con em chúng con.

[…]

-------------------------------

2. Ghi nhận của Đức cha Henri Lécroart, Kinh Lý Đông Dương, trong chuyến kinh lý đến Vùng Đại diện Tông Tòa Bắc Đàng Trong (Huế - An Nam) được giao phó cho Hội Thừa sai Paris (7-25/3/1923)

Nói về Hành Hương Đức Mẹ La Vang, Đức cha ghi nhận : « Tại tỉnh Quảng Trị có một nơi hành hương kính Đức Thánh Trinh Nữ, được biết dưới danh xưng Đức Mẹ La Vang : nơi hành hương này cách Quảng Trị 30 cây số, ở giữa vùng quê, nằm ngoài mọi khu dân cư. Có một nhà nguyện và một nhà xứ, nhưng không có linh mục tại chỗ. Cuộc hành hương được phục vụ vào thời điểm của các ngày lễ, bởi cha sở gần nhất. Theo một lá thư của Đức cha Allys, vào ngày 20, 21 và 22 tháng Tám năm 1923, có 4000 khách hành hương đến đó bằng đường sắt…Số lượng khách hành hương đi bộ hoặc đi thuyền sẽ gấp đôi con số đó. Trong ba ngày, có 3600 lượt rước lễ, và việc rước lễ sẽ nhiều hơn nữa nếu có đủ số cha giải tội. Chính tại Đức Mẹ La Vang, dưới sự gợi ý của các vị Đại diện Tông Tòa đang nhóm họp ở Sài Gòn vào tháng Sáu năm ngoái, Đại hội Thánh Thể sẽ sẽ quy tụ cho toàn thể Đông Dương. Tất cả các vị Đại diện Tông Tòa đều định có mặt ở đó và đây sẽ là một thắng lợi cho Chúa chúng ta và Thánh Mẫu của Ngài. Đức cha Allys đang tích cực chuẩn bị cho cuộc hành hương này ».

Sau ghi ghi nhận tất cả hiện trạng của Miền Truyền giáo Bắc Đàng Trong, Đức cha Lécroart đã đi đến kết luận : « Dù rất nghèo khó, nhưng Vùng Đại diện Huế hiện đang đạt được tất cả những tiến bộ có thể…Sự phát triển thiêng liêng của nó là do tinh thần cởi mở và sáng kiến của Đức cha Allys, do nền giáo dục giáo sĩ tốt cho hàng giáo sĩ bản xứ, do tình bác ái rất thân tình kết hợp hai hàng giáo sĩ (6) và cuối cùng do sự sắp xếp của Vùng Đại diện nhỏ cho phép đặt một linh mục hầu như trong mỗi họ đạo rất lớn. …Xin Đức Mẹ La Vang chúc lành cho Vùng Đại diện này và làm cho nó phát triển. A.M.D.G (Cho vinh danh Thiên Chúa hơn) ».

3. Báo cáo mục vụ của Đức cha Allys từ tháng 5/1927 đến tháng 5/1928

Chúng tôi xin trích dẫn đoạn nói về việc làm phép nhà thờ La Vang trong bản báo cáo mục mục dài của Đức cha Allys gởi cho Thánh bộ Truyền bá Đức tin vào thời đó :

« Dù báo cáo này đã rất dài, nhưng con nghĩ rằng không thể kết thúc nó mà không nói một vài lời về việc làm phép nhà thờ Lavang và cuộc hành hương đã diễn ra vào dịp này. Chính vị Đại diện Tông Tòa Huế đã làm phép đền thánh mới này trước sự hiện diện của Đức cha Gouin, Đại diện Tông Tòa của Lào, và nhiều giáo sĩ trong hàng ngũ mà người ta chú ý đến các vị đại diện của các miền Truyền giáo Sài Gòn, Qui Nhơn, Vinh, Nong-Seng và Hà Nội. Hàng ngàn người hành hương đã bao quanh đền thánh trong các nghi thức phụng vụ và nhanh chóng ùa vào đó, - mà không thể vào đó được tất cả -, ngay khi các buổi cầu nguyện kết thúc. Thánh lễ Đức Bà Phù Hộ các Giáo hữu, tước hiệu của ngôi nhà thờ mới đã được cử hành bởi cha Combourieu, Quyền đại diện của Miền Truyền giáo Lào. Một buổi Chầu Thánh Thể trọng thể, buổi Chầu đầu tiên trong tòa nhà mới, đã kết thúc buổi sáng tuyệt vời này. Từ giờ phút này và cho đến khi bế mạc cuộc hành hương, thứ Tư ngày 22 tháng Tám, nhà thờ sẽ chật kín người. Số liệu xưng tội trong cuộc hành hương là 5252 và số rước lễ là 6911, chỉ riêng cho linh địa Lavang, vì nhiều người đã đi xưng tội và rước lễ ở các nhà thờ khác. Và số lượng người hành hương là bao nhiêu ngàn người ? – Không thể nói được. Chỉ có một điều chắc chắn, đó là Đàng Ngoài, Đàng Trong cũng như An Nam và Lào đều có đại diện của mình dưới chân Đức Mẹ Lavang. Cầu xin Đức Bà Phù Hộ (7) nhân lành và là Đấng Trung Gian toàn năng đoái thương lôi kéo đến với Mẹ tất cả dân chúng Đông Dương, ban cho các Kitô hữu ơn kiên trì và cho lương dân được ơn trở lại! ».

-------------------------------

Chú thích :

(1) tức Đức cha Eugène Marie Joseph Allys (tên tiếng Việt của ngài là Lý).

(2) ngày nay gọi là Giáo phận.

(3) tức lãnh thổ Giáo phận Huế ngày nay (có thay đổi diện tích đôi chút).

(4) tức Dòng Thánh Tâm Huế ngày nay.

(5) tức Dòng Con Đức Mẹ Vô Nhiễm ngày nay.

(6) tức các linh mục thừa sai của Hội Thừa Sai Paris và hàng giáo sĩ bản xứ.

(7) Đức Bà Phù Hộ Các Giáo Hữu là tước hiệu của Vương cung thánh đường La Vang.

--------------------------------------------------

Tý Linh chuyển ngữ và chú thích.

+ Một số hình ảnh quý hiếm về linh địa và Đền Thánh La Vang (nguồn ảnh: qua một linh mục bạn, chúng tôi thu thập được các bức ảnh dưới đây từ kho lưu trữ của Hội Thừa Sai Hải Ngoại Paris):