Đức Lêô XIV đã tiếp kiến các tham dự viên khóa họp toàn thể của Bộ Giáo dân, Gia đình và Sự sống tại Vatican vào thứ Sáu, ngày 6/2. Trong bài phát biểu của mình, Đức Thánh Cha nhấn mạnh rằng quá trình đào tạo Kitô giáo không thể chỉ đơn thuần là truyền đạt kiến thức, nhưng là một hành động “sinh thành” thiêng liêng thực sự, “hình thành” Chúa Kitô trong đời sống của các tín hữu.
Dựa trên lời của Thánh Phaolô gửi tín hữu Galát, từ đó chủ đề về đào tạo Kitô giáo và Cuộc hội ngộ Thế giới của Bộ được rút ra: "Hỡi anh em, những người con bé nhỏ của tôi, mà tôi phải quặn đau sinh ra một lần nữa cho đến khi Đức Kitô được thành hình nơi anh em" (Gl 4,19), Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã đặt việc đào tạo Kitô giáo trong một động lực trao ban sự sống. Đối với ngài, đào tạo có nghĩa là bước vào một quá trình đầy đòi hỏi, đôi khi đau đớn, nhưng phong nhiêu. "Quá trình đào tạo do đó được đặt dưới dấu hiệu của 'sự sinh thành', của 'sự trao ban sự sống', của 'sự hình thành', trong một động lực mà, mặc dù đau đớn, nhưng dẫn dắt người môn đệ đến sự kết hợp sống động với chính con người của Đấng Cứu Thế, Đấng đang sống và hành động trong người đó, có khả năng biến đổi 'sự sống trong xác thịt' thành 'sự sống của Chúa Kitô trong chúng ta'."
Vượt lên trên sự dạy dỗ, là tình phụ tử thiêng liêng
Đức Thánh Cha cảnh báo chống lại quan điểm giảm thiểu của việc đào tạo, chỉ giới hạn ở việc truyền đạt nội dung giáo lý. Trích dẫn lời Thánh Phaolô gửi tín hữu Côrintô, “cho dầu anh em có ngàn vạn giám thị trong Đức Kitô, anh em cũng không có nhiều cha đâu, bởi vì trong Đức Kitô Giêsu, nhờ Tin Mừng, chính tôi đã sinh ra anh em”, ngài nhắc nhở rằng sứ mạng của Giáo hội không chỉ là có những người dạy dỗ, mà còn là những nhà giáo dục, những “người cha” có khả năng chia sẻ những gì họ sống, với tình yêu chân thành dành cho các linh hồn, thậm chí đến mức hy sinh. “Thật vậy, trong Giáo hội, hình ảnh nhà đào tạo với tư cách là ‘nhà sư phạm’, người tận tâm truyền đạt những chỉ dẫn và kỹ năng tôn giáo, đôi khi đã được ưu tiên hơn hình ảnh ‘người cha’ có khả năng hình thành đức tin. Tuy nhiên, sứ mạng của chúng ta cao cả hơn nhiều: chúng ta không thể chỉ giới hạn mình trong việc truyền đạt một giáo thuyết, (…), nhưng chúng ta được kêu gọi chia sẻ những gì chúng ta sống, với lòng quảng đại, với tình yêu chân thành dành cho các linh hồn, với sự sẵn lòng chịu đau khổ vì người khác,” Đức Giáo hoàng Lêô XIV nhấn mạnh và đồng thời kêu gọi một quá trình đào tạo được ghi dấu bởi lòng quảng đại và hy sinh, “theo hình ảnh của những bậc cha mẹ hy sinh bản thân vì lợi ích của con cái mình.”
Quá trình đào tạo, kết quả của một cộng đồng sống động
Đức Thánh Cha cũng đề cập đến, như một trục chính khác trong bài phát biểu của ngài, chiều kích cộng đồng của quá trình đào tạo. Ngài giải thích: “Cũng như sự sống con người được truyền lại qua tình yêu thương của một người nam và một người nữ, thì đời sống Kitô giáo cũng được cưu mang bởi tình yêu thương của một cộng đồng”. Không chỉ riêng linh mục, giáo lý viên, hay người lãnh đạo đầy đặc sủng mới có thể hình thành đức tin, nhưng chính là toàn thể Giáo hội, “hiệp nhất và sống động, bao gồm các gia đình, giới trẻ, người độc thân, những người thánh hiến, được thúc đẩy bởi lòng bác ái và, vì lý do đó, khao khát trở nên phong nhiêu, để truyền lại cho tất cả mọi người - và đặc biệt là cho các thế hệ mới - niềm vui và ý nghĩa trọn vẹn mà Giáo hội đang sống và trải nghiệm.”
Nhắc lại sứ mạng thừa sai mà Chúa Kitô đã giao phó sau khi phục sinh, Đức Lêô XIV nhấn mạnh sự cần thiết phải đề nghị những con đường sống "liên lỉ, hấp dẫn và cá nhân, vốn dẫn đến Bí tích Thánh Tẩy và các Bí tích, hoặc đến việc tái khám phá chúng, bởi vì nếu không có chúng thì không có đời sống Kitô giáo", ngài khẳng định và đồng thời nhấn mạnh rằng quá trình đào tạo phải giúp các tín hữu tiếp nhận một lối sống mới, tích hợp đức tin vào tất cả "các lĩnh vực của cuộc sống, riêng tư và công cộng, như công việc, các mối quan hệ và hành vi hàng ngày."
Một quá trình đào tạo tôn trọng sự sống và bảo vệ những người dễ bị tổn thương nhất
Đức Thánh Cha cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thúc đẩy, trong cộng đồng, một quá trình đào tạo tôn trọng sự sống con người “trong mọi thời kỳ ở mọi giai đoạn”, bao gồm việc ngăn ngừa lạm dụng trẻ vị thành niên và những người dễ bị tổn thương, cũng như hỗ trợ các nạn nhân. Đối với Lêô XIV, nghệ thuật đào tạo “không thể tùy tiện”: “nó đòi hỏi sự kiên nhẫn, lắng nghe, đồng hành và phân định, cả về cá nhân và cộng đồng, và không thể không cần đến kinh nghiệm và sự năng giao tiếp với những người đã sống nó, để học hỏi và noi gương”.
Cuối cùng, nhận thức được những thách thức mà các nhà đào tạo ngày nay phải đối mặt, Đức Thánh Cha khuyến khích các tham dự viên đừng nản lòng. Ngài khuyên: “Hãy bắt đầu một cách khiêm tốn”, theo lôgic của “hạt cải” trong Tin Mừng, với niềm xác tín rằng “Chúa sẽ không bao giờ thất bại trong việc ban cho anh chị em, vào thời điểm thích hợp, những năng lượng, con người và ân sủng cần thiết”.
Tý Linh
(theo Moriba Camara, S.J. – Vatican News)
