Các nhà báo Gerard O’Connell và Elisabetta Piqué đã xuất bản cuốn sách “Mật nghị Hồng y vừa qua”, kể về vài ngày dẫn đến việc bầu chọn Đức Lêô XIV. Gerard O’Connell nói với Aleteia : “Tái hiện lại diễn biến của một Mật nghị Hồng y giống như tạo ra một bức tranh khảm”. Phỏng vấn.
Các Hồng y tham gia Mật nghị đã tuyên thệ giữ bí mật, nếu tiết lộ những gì đã xảy ra sẽ bị vạ tuyệt thông. Mặc dù lời thề này được tôn trọng, nhưng nó không bao giờ ngăn cản một số người trong các ngài kể lại những trải nghiệm cá nhân của mình. Các chuyên gia về Vatican, Gerard O’Connell người Ireland và Elisabetta Piqué người Argentina, đã xuất bản, tại Pháp, cuốn sách “Mật nghị Hồng y vừa qua” (Les Nouvelles Éditions Arpa) vào ngày 5/2/2026, một tài liệu ghi chép về Mật nghị Hồng y năm 2025 dẫn đến việc bầu chọn Đức Lêô XIV. Gerard O’Connell giải thích với Aleteia : “Nhiều Hồng y cảm thấy thoải mái khi kể lại cảm nhận cá nhân của mình về khoảnh khắc này.”
Aleteia: Cuốn sách của ông dựa trên nhiều chứng từ nội bộ. Các Hồng y có dễ dàng nói về Mật nghị Hồng y không, hay phải mất nhiều năm các ngài mới chấp nhận kể lại những gì mình đã trải qua?
Gerard O’Connell: Các Hồng y không dễ dàng nói về những gì đã xảy ra trong Mật nghị Hồng y. Các ngài rất ý thức về việc đã tuyên thệ giữ bí mật. Tuy nhiên, nhiều vị trong số các ngài cảm thấy thoải mái khi kể lại trải nghiệm cá nhân của mình, mà hầu hết đều mô tả là một trải nghiệm thiêng liêng sâu xa, thậm chí một số người còn nói rằng đó có thể là một trong những trải nghiệm thiêng liêng mãnh liệt nhất trong cuộc đời mình. Việc thu thập thông tin về những gì đã diễn ra trong Mật nghị, như chúng tôi đã làm, đòi hỏi phải nói chuyện với các Hồng y cử tri. Đó là một nhiệm vụ tế nhị, đòi hỏi một khả năng lắng nghe lớn lao. Thỉnh thoảng, khi nói về kinh nghiệm của chính mình, các Hồng y tự nhiên đề cập đến các sự kiện đã xảy ra trong Mật nghị; những điều này sau đó có thể trở thành những thông tin quan trọng đối với các nhà báo như chúng tôi, những người đang tìm cách tái dựng lại những gì thực sự đã xảy ra. Tất nhiên, việc đối thoại với các Hồng y sẽ dễ dàng hơn khi người ta đã xây dựng được mối quan hệ tin cậy với các ngài trong nhiều năm. Đây là trường hợp của chúng tôi.
Việc tái hiện lại diễn biến của một Mật nghị Hồng y cũng giống như việc tạo ra một bức tranh khảm: người ta thu thập vô số mảnh thông tin, sau đó phải ghép chúng lại để tạo nên một bức tranh toàn cảnh mạch lạc. Cuốn sách của Gerry về cuộc bầu cử năm 2013, The Election of Pope Francis: An Inside Story of the Conclave that Changed History, là kết quả của năm năm tìm hiểu và được xuất bản vào tháng 4 năm 2019. Trái lại, cuốn sách của chúng tôi về cuộc bầu cử năm 2025 được viết trong ba tháng sau khi Đức Giáo hoàng Lêô được bầu chọn. Rõ ràng, nếu có thêm thời gian, chúng tôi có thể thu thập được nhiều thông tin hơn nữa, nhưng chúng tôi tin đã thành công, trong một khoảng thời gian tương đối ngắn, trong việc cung cấp một bản tường thuật trung thực về những gì thực sự đã xảy ra.
« Đối với các Hồng y tham dự, mỗi Mật nghị đều là một sự kiện thiêng liêng được đánh dấu sâu xa bởi việc cầu nguyện. Nhưng đó cũng là một sự kiện rất người. »
Aleteia: Làm thế nào ông có thể đối chiếu thông tin về một sự kiện mà theo định nghĩa, không ai được phép phát biểu?
Gerard O’Connell: Việc xác minh thông tin là điều thiết yếu – dù không dễ dàng –, và điều này đòi hỏi phải có nhiều hơn một nguồn tin cho mỗi chi tiết được báo cáo. Ví dụ, đó đã là trường hợp khi chúng tôi lần đầu tiên biết được rằng một vị Hồng y lớn tuổi có điện thoại di động trong túi trong phiên họp đầu tiên của Mật nghị vào ngày 7 tháng Năm. Sau đó, chúng tôi đã có thể xác minh thông tin này với các nguồn khác.
« Giữa các Hồng y có sự hiệp nhất lớn hơn nhiều so với những gì giới truyền thông đã cho biết. »
Aleteia: Theo như những gì ông đã thu thập, Mật nghị Hồng y trước hết xuất hiện như một sự kiện thiêng liêng được sống trong lời cầu nguyện, hay như một thời điểm quyết định chính trị dưới áp lực cao độ?
Gerard O’Connell: Mỗi mật nghị hồng y đều khác nhau. Cùng với Elisabetta Piqué, chúng tôi đã tường thuật về ba Mật nghị: năm 2005, 2013 và 2025. Chắc chắn, đối với các Hồng y tham dự, mỗi Mật nghị đều là một sự kiện thiêng liêng được đánh dấu sâu xa bởi việc cầu nguyện. Nhưng đó cũng là một sự kiện rất người - thậm chí có thể nói là mang tính chính trị - đòi hỏi sự vận dụng trí tuệ và sự phân định, cũng như đối thoại và trao đổi giữa các tham dự viên, để đạt được sự đồng thuận rộng rãi về ứng cử viên cần phải bầu chọn. Chúng tôi mô tả trong cuốn sách làm thế nào điều này diễn ra cách cụ thể trong Mật nghị Hồng y vừa qua.
Aleteia: Theo ông, đâu là những ảo ảnh phổ biến nhất về Mật nghị… và điều nào trái ngược với những ảo tưởng mà cuộc điều tra của bạn đã xác nhận?
Gerard O’Connell: Chúng ta hãy đề cập đến hai điểm. Trước tiên, nhiều người cho rằng 133 Hồng y cử tri đến từ 70 quốc gia đã bị chia rẽ sâu sắc khi bước vào Mật nghị, và việc bầu chọn Giáo hoàng có thể kéo dài nhiều ngày. Tuy nhiên, việc các Hồng y đưa ra quyết định trong vòng chưa đầy 24 giờ cho thấy điều đó không đúng. Giữa các ngài có sự hiệp nhất lớn hơn nhiều so với những gì giới truyền thông đã cho biết. Một ý tưởng khác, được báo chí Ý lan truyền rộng rãi, cho rằng Đức Hồng y Parolin đã bước vào Mật nghị với một "gói" phiếu bầu đáng kể, từ 35 đến 40 phiếu, hoặc thậm chí nhiều hơn. Nhưng như chúng tôi đã trình bày trong cuốn sách, lời khẳng định này hoàn toàn là ảo ảnh, vì kết quả kiểm phiếu đã chứng minh rõ ràng.
------------------------------
Tý Linh chuyển ngữ
(nguồn : Aleteia)
